Sunday, January 13, 2019

Going from one funeral to the next…

Going from one funeral to the next…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Tel: 99 966518

I go from one funeral to the other, all funerals of "missing persons", "missing" Turkish Cypriots and Greek Cypriots…
"Missing" from 1963-64 and 1974…
It is quite significant and interesting that no one is noticing the fact that we are still trying to clean up the mess that has been left over to us and that we carry the burden of half a century on our shoulders…
We carry this burden on our conscience, in our hearts, in our souls…
We carry it and we live in the past and we continue to live in the past since the past has not been cleaned up yet…
And there are "forces" both internal and external on this island who want to keep us where we are – that is, in the past… They don't want us to move together for a future… We live lives for people long gone, we live with memories, we cry for our pain, we think we are the only victims on this land and we are frozen in the deep freeze of history, paralysed and can't even conceptualize a future for all the inhabitants of this land…
Our efforts are not sufficient to compete with the "big politics" of the "mainstream" who are ignoring reconciliation, who are ignoring building an infrastructure for mutual understanding, who are ignoring the fact that we need cooperation on this land, not confrontation…
Most of the time, I feel sad and upset since it's like a race we are losing as Cypriots because we refuse to see the evident: We need clear minded, clean, fresh ideas and crystal clear thinking minds to be able to be visible on this land and to show the real picture instead of those figures resorting to the safe propaganda mechanism that would bring in "votes" or "interests"… Not interests as a whole for this island but interests for themselves, personal interests, interests for their families or their villagers or their neighbours…
A Christmas tree is decorated by the Nicosia Municipality and some relatives of "missing persons" are invited to hang the photos of their "missing" on the tree…
It is a "Greek Cypriot event" and no one bothers to think of all the Turkish Cypriot "missing persons" and even put a symbolic photo of a single Turkish Cypriot "missing" person on that tree…
Perhaps they are afraid of the "backlash" or they don't want to upset the "balances"? Or perhaps it does not even cross their mind to do such a thing which I suspect is the main reason… We are not used to thinking together but only of our "own" community – we do not introduce the "bicommunality" or "multi-culturalism" of our communities and just stick with the same old thing… Which is more safe and more easy… Which does not endanger us… It does not make us lose anything… It's a "perfect sanctuary" and it is what is called the "status quo" on this land. The "status quo" continues but it does not only continue but gets more and more complicated since nothing stays as it is – internal and external conditions affect the "status quo" as it gets more and more consolidated as decades long propaganda, stereotypes, myths, lies, mountains of lies build on top of each other and efforts at dismantling these illusions created by "forces" that want to keep things "as they are" is an endless struggle between "evil" and "goodness"…
At the funerals or in activities about "missing persons" people come and speak to me… They ask me why their "missing" loved one is not found yet and complain about the decades' long wait – some have been waiting for 44 years, some have been waiting for 55 years… All because of this pretence of doing stuff but not actually doing anything. Keeping the status quo… Feeling "safe" in their own little sanctuaries while throwing away the prospect of a whole future of a whole island…
People don't speak, they keep silent. Some people speak… Their words are muffled… Some words we catch and we try to put up so everyone can see but generally such words fall on deaf ears…
We can only ask a few questions and try to think of the answers….
"Who wants us to get stuck in the past?"
"Who wants the status quo to continue?"
"Who has an interest in keeping things as they are?"
One of the most dramatic social media groups I am part of is a group of people from Famagusta (Varosha)…
There, I can see how some people want to keep things as they are while others struggle to put some sense into them and urge them on for something better for Famagusta…
Sometimes I feel like shouting in the group:
"Vreeeeee friends! They want to keep you in the past! They want you to cry forever for your lost Varosha! They don't want you to take action or move anywhere – they want to keep you where you are, as refugees so that they can play with your hopes of getting back Varosha, blaming this or that for not getting it back but keeping you as a pawn in the game to use you! Vreeeee friends! Look around and see for yourselves that they want to keep you locked up in a freezer forever with your dreams of your Ghost Town Varosha!"
You think there is any difference in the Turkish Cypriot community landscape? Of course not… Una Fatsa una rasta as they say – same old story in different forms…
In the social media, the words of the son of a "missing" Turkish Cypriot Mehmet Raif who had "disappeared" on the 21st of December 1963 from his workplace CYTA – he was in the night shift that night – is like an endless cry:
"Why, in such a small, tiny island, you cannot find our missing persons? It has been exactly 55 years since my father Mehmet Raif went to CYTA where he worked. While working there, all of a sudden he "disappeared"… Today the 21st of December is the beginning of those days, 21st of December 1963…
There hasn't been any place where we haven't asked, we haven't investigated… Who took care of what we said? Why can't you find our missing persons in such a tiny island? Perhaps it's because you want to make politics and use those missing persons in your politics?
First of all, I want to say that no one should emigrate outside our island… Something must be done so no one would leave…
If I speak about our family in 1969 my elder brother, in 1971 myself, in 1973 my mother and my younger brother had to emigrate to Australia from our island.
The reason? My father became a martyr in 1963 – to tell you the truth, he went to work one day at CYTA and he never came back… They were giving us his wage and we had rented a house in the area called Marmara in Nicosia and then for a reason we do not know, they cut half the wages they were giving to my mother. As a result of this, we had to move from the house we were renting. We found a garage next to a mandra and we turned it into a house since this was cheaper. We didn't mind. We created three rooms out of a garage – in the bedroom four person, the kitchen and toilet… Due to the necessities I had to become a Turkish Cypriot soldier at the age of 16 in order to get 8 Cypriot Pounds a month. Then I left school since I was going to go to Australia so that I would make 15 Cypriot Pounds a month… We emigrated all the way to the other end of the world… Due to the greediness of these administrations…
I had two sons while I was abroad. Since I love our CYPRUS so much, I came back with my family. My kids went to school, they went to university, they did their military service, they sat in exams and passed and applied for jobs. Both of them were not given jobs. They are both very fluent in English and Turkish but since we did not go and beg some people for jobs, they were not given a job. For the past 20 years, they both work at bet offices. I am not against any kind of job but others who did not deserve were given jobs in the administration but not my sons…"
In the end it is us, the ordinary people who suffer from this partition and this "being locked in the freezer of the past"…
It is people like Raif who suffered all his life because his father was "missing", they lost their house, they lost their country, he had to quit school and he had to quit Cyprus so that his family would survive…
It is people like the refugees from Varosha or from Lyssi or from Paphos who suffered… Or from Limassol…
People losing homes, loved ones, in endless pain and suffering…
It is not the pain of "Turkish Cypriots" or "Greek Cypriots" – it is our common pain all that has happened in the last half century – we all lost. We lost our sons, our fathers, our mothers, our sisters and brothers… We lost our land, our homes, our photographs… We lost everything, having to flee from our homes and live in tents or makeshift garages turned into houses over one night… We lost hopes for a better country… And this is where they want to keep us…
Unless we use our mind and think and question, "Who are making benefits out of all this?"
Definitely not the ordinary Turkish Cypriots or ordinary Greek Cypriots…
So what keeps us from trying to understand that we all lost and that the only way to gain our future is if we come together and think together and act together, refusing to stay in the past and victimise only ourselves and cry for only our own pain…
I go from one funeral to the next… I help bury Turkish Cypriot and Greek Cypriot "missing persons" whom my readers helped to find…
Believe me, their graves are exactly the same: One and a half meters depth, maybe 90 centimetres most the width…
That's the only land we are allocated as we leave this earth and we cannot take anything with us…
I look into these graves and I see the stupidity and absurdity of all these and also see how fragile life is on this land – at any moment, with the click of the fingers of some "forces" anything can blow up out of proportions – they can "create" and "provoke" anything they like on this land, unless we start thinking and using our brains and questioning everything that has happened in the past half century on this island.
Let us become wiser and think more instead of crying only for ourselves…

25.12.2018

Photo: Mehmet Raif at work at CYTA from where he disappeared in December 1963...

(*) Article published in Greek in the POLITIS newspaper on the 13th of January 2019, Sunday. Two similar articles were published in Turkish in the YENİDÜZEN newspaper on my pages entitled "Cyprus: The Untold Stories" on the 25th of December 2018 and on the 2nd of January 2019 and here are the links:

http://www.yeniduzen.com/bu-minnacik-adada-bu-kayiplarimizi-niye-bulmazsiniz-13405yy.htm

http://www.yeniduzen.com/bir-kayip-cenazesinden-oteki-kayip-cenazesine-giderken-13435yy.htm

Πηγαίνοντας από κηδεία σε κηδεία…

Πηγαίνοντας από κηδεία σε κηδεία…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Τηλ: 99 966518

Πάω από κηδεία σε κηδεία, όλες κηδείες «αγνοουμένων ατόμων», «αγνοουμένων» Τουρκοκυπρίων και Ελληνοκυπρίων…
«Αγνοουμένων» από το 1963-64 και 1974…
Είναι πολύ σημαντικό και ενδιαφέρον ότι κανένας δεν παρατηρεί το γεγονός ότι ακόμα προσπαθούμε να καθαρίσουμε το χάος που μας έχουν αφήσει και ότι κουβαλούμε το βάρος μισού αιώνα στους ώμους μας…
Κουβαλούμε αυτό το βάρος στη συνείδηση μας, στις καρδιές μας, στις ψυχές μας…
Το κουβαλούμε και ζούμε στο παρελθόν και συνεχίζουμε να ζούμε στο παρελθόν αφού το παρελθόν δεν έχει ακόμα καθαριστεί…
Και σε αυτό το νησί υπάρχουν «δυνάμεις» τόσο εσωτερικές όσο και εξωτερικές που θέλουν να μας διατηρήσουν εδώ που είμαστε – δηλαδή στο παρελθόν… Δεν μας θέλουν να προχωρήσουμε μαζί για ένα μέλλον… Ζούμε ζωές για ανθρώπους που έχουν πεθάνει από καιρό, ζούμε με τις αναμνήσεις, φωνάζουμε για τον πόνο μας, νομίζουμε ότι είμαστε τα μόνα θύματα σε αυτή τη γη και είμαστε παγωμένοι στον καταψύκτη της ιστορίας, παραλυμένοι και δεν μπορούμε καν να εννοήσουμε ένα μέλλον για όλους τους κατοίκους σε αυτή τη γη…
Οι προσπάθειες μας δεν είναι αρκετές για να συναγωνιστούν με τις «μεγάλες πολιτικές» της «επικρατούσας τάσης» που αγνοούν τη συμφιλίωση, που αγνοούν την οικοδόμηση μιας υποδομής για αμοιβαία κατανόηση, που αγνοούν το γεγονός ότι χρειαζόμαστε συνεργασία σε αυτή τη γη και όχι αντιπαράθεση…
Τον περισσότερο καιρό νιώθω λυπημένη και αναστατωμένη αφού είναι σαν μια κούρσα που χάνουμε ως Κύπριοι αφού αρνούμαστε να δούμε το προφανές: Χρειαζόμαστε ξεκάθαρες, καθαρές, φρέσκες ιδέες και πεντακάθαρα σκεπτόμενα μυαλά για να μπορέσουμε να είμαστε ορατοί σε αυτή τη γη και να δείξουμε την πραγματική εικόνα αντί εκείνες τις φιγούρες που καταφεύγουν στον ασφαλή μηχανισμό προπαγάνδας που θα φέρει «ψήφους» ή «συμφέροντα»… Όχι συμφέροντα για ολόκληρο το νησί, αλλά συμφέροντα για τους εαυτούς τους, προσωπικά συμφέροντα, συμφέροντα για τις οικογένειες τους ή τους συγχωριανούς τους ή τους γείτονες τους…
Ένα Χριστουγεννιάτικο δέντρο έχει στολιστεί από το Δήμο Λευκωσίας και κάποιοι συγγενείς «αγνοουμένων» προσκλήθηκαν να κρεμάσουν φωτογραφίες των «αγνοουμένων» τους πάνω στο δέντρο…
Είναι ένα «Ελληνοκυπριακό γεγονός» και κανένας δεν μπαίνει στον κόπο να σκεφτεί όλους τους Τουρκοκύπριους «αγνοούμενους», ούτε καν να μπει συμβολικά μια φωτογραφία ενός Τουρκοκύπριου «αγνοούμενου» σε εκείνο το δέντρο…
Ίσως φοβούνται την «αντίδραση» ή δεν θέλουν να διαταράξουν τις «ισορροπίες»; Ή ίσως δεν περνά καν από το μυαλό τους να κάνουν κάτι τέτοιο, που υποψιάζομαι ότι είναι ο κύριος λόγος… Δεν είμαστε συνηθισμένοι να σκεφτόμαστε μαζί, αλλά μόνο για τη «δική» μας κοινότητα – δεν εισάγουμε την «δικοινοτικότητα» ή την «πολυ-πολιτισμικότητα» των κοινοτήτων μας και απλά κολλάμε στα ίδια και τα ίδια… Πράγμα που είναι πιο ασφαλές και πιο εύκολο… Που δεν μας θέτει σε κίνδυνο… Δεν μας κάνει να χάσουμε τίποτε… Είναι ένα «τέλειο καταφύγιο» και είναι αυτό που ονομάζεται το «στάτους κβο» σε αυτή τη γη. Το «στάτους κβο» συνεχίζει, αλλά όχι μόνο συνεχίζει αλλά γίνεται όλο και πιο περίπλοκο αφού τίποτε δεν μένει όπως ήταν – οι εσωτερικές και εξωτερικές συνθήκες επηρεάζουν το «στάτους κβο» καθώς εδραιώνεται όλο και περισσότερο καθώς δεκαετίες προπαγάνδας, στερεοτύπων, μύθων, ψεμάτων, βουνών ψεμάτων κτίζονται το ένα πάνω στο άλλο και οι προσπάθειες για διάλυση αυτών των ψευδαισθήσεων που δημιουργούνται από «δυνάμεις» που θέλουν να διατηρήσουν τα πράγματα «ως έχουν» είναι ένας ατέλειωτος αγώνας ανάμεσα στο «κακό» και την «καλοσύνη»…
Στις κηδείες ή σε δραστηριότητες για τους «αγνοουμένους» έρχονται άνθρωποι και μου μιλούν… Με ρωτούν γιατί ο «αγνοούμενος» αγαπημένος τους δεν έχει ακόμα βρεθεί και παραπονιούνται για την μακρά αναμονή δεκαετιών – κάποιοι περιμένουν εδώ και 44 χρόνια, κάποιοι περιμένουν εδώ και 55 χρόνια… Όλα εξαιτίας αυτής της προσποίησης ότι κάνουν κάτι, αλλά δεν κάνουν τίποτε. Διατηρούν το στάτους κβο… Νιώθουν «ασφάλεια» στα δικά τους μικρά καταφύγια, ενώ πετάμε την προοπτική ενός ολόκληρου μέλλοντος ενός ολόκληρου νησιού…
Οι άνθρωποι δεν μιλούν, μένουν σιωπηλοί. Μερικοί άνθρωποι μιλούν… Τα λόγια τους είναι μπερδεμένα… Πιάνουμε κάποιες λέξεις και προσπαθούμε να τα παρουσιάσουμε έτσι ώστε όλοι να μπορούν να τα δουν, αλλά γενικά τέτοια λόγια πέφτουν στο κενό…
Μπορούμε μόνο να ρωτήσουμε μερικές ερωτήσεις και να προσπαθήσουμε να σκεφτούμε τις απαντήσεις…
«Ποιος θέλει να μας κρατήσει κολλημένους στο παρελθόν;»
«Ποιος θέλει να συνεχιστεί το στάτους κβο;»
«Ποιος έχει συμφέρον στη διατήρηση των πραγμάτων ως έχουν;»
Μια από τις πιο δραματικές ομάδες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης όπου ανήκω είναι μια ομάδα ανθρώπων από την Αμμόχωστο (Βαρώσι)…
Εκεί, μπορώ να δω πως κάποιοι άνθρωποι θέλουν να διατηρήσουν τα πράγματα ως έχουν, ενώ άλλοι αγωνίζονται να τους βάλουν κάποια λογική και τους παροτρύνουν για κάτι καλύτερο για την Αμμόχωστο…
Κάποτε νιώθω ότι θέλω να φωνάξω στην ομάδα:
«Βρεεεε φίλοι! Θέλουν να σας κρατήσουν στο παρελθόν! Σας θέλουν να κλαίτε για πάντα για το χαμένο σας Βαρώσι! Δεν σας θέλουν να αναλάβετε δράση ή να προχωρήσετε οπουδήποτε – θέλουν να σας κρατήσουν εκεί που είσαστε, ως πρόσφυγες έτσι ώστε να παίζουν με τις ελπίδες σας να πάρετε πίσω το Βαρώσι, κατηγορώντας αυτό ή εκείνο για το γεγονός ότι δεν το παίρνεται πίσω αλλά διατηρώντας σας ως πιόνια στο παιγνίδι για να σας χρησιμοποιούν! Βρεεεε φίλοι! Κοιτάξετε γύρω σας και δείτε μόνοι σας ότι θέλουν να σας κρατούν κλειδωμένους για πάντα σε ένα καταψύκτη με τα όνειρα σας για το Βαρώσι, την Πόλη Φάντασμα!»
Νομίζετε ότι υπάρχει οποιαδήποτε διαφορά στο τοπίο της Τουρκοκυπριακής κοινότητας; Φυσικά και όχι… Ούνα Φάτσα Ούνα Ράτσα όπως λένε – η ίδια ιστορία σε διαφορετική μορφή…
Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, τα λόγια του γιου του «αγνοουμένου» Τουρκοκύπριου Mehmet Raif που είχε «εξαφανιστεί» στις 21 Δεκεμβρίου 1963 από τον τόπο εργασίας του στη CYTA – ήταν στην νυκτερινή βάρδια εκείνη τη νύκτα – είναι σαν ατέλειωτη κραυγή:
«Γιατί, σε ένα τόσο μικρό, μικροσκοπικό νησί, δεν μπορείτε να βρείτε τους αγνοούμενους μας; Έχουν περάσει ακριβώς 55 χρόνια από τότε που ο πατέρας μου Mehmet Raif πήγε στη CYTA όπου εργαζόταν. Ενώ εργαζόταν εκεί, ξαφνικά «εξαφανίστηκε»… Σήμερα 21 Δεκεμβρίου, είναι η αρχή εκείνων των ημερών, η 21η Δεκεμβρίου 1963…
Δεν υπάρχει τόπος που δεν ρωτήσαμε, που δεν ερευνήσαμε… Ποιος άκουσε αυτά που είπαμε; Γιατί δεν μπορείτε να βρείτε τους αγνοούμενους μας σε ένα τέτοιο μικρό νησί; Ίσως είναι επειδή θέλετε να κάνετε πολιτική και να χρησιμοποιείτε εκείνους τους αγνοούμενους στην πολιτική σας;
Πρώτα απ' όλα, θέλω να πω ότι κανένας δεν πρέπει να μεταναστεύει από το νησί μας… Κάτι πρέπει να γίνει έτσι ώστε κανένας να μην φεύγει…
Αν μιλώ για την οικογένεια μας, ο μεγαλύτερος μου αδελφός το 1969, εγώ το 1971, η μητέρα μου και ο μικρός μου αδελφός το 1973 αναγκαστήκαμε να μεταναστεύσουμε στην Αυστραλία από το νησί μας.
Ο λόγος; Ο πατέρας μου είχε γίνει μάρτυρας το 1963 – για να σας πω την αλήθεια, πήγε στη δουλειά του στη CYTA μια μέρα και ποτέ δεν επέστρεψε… Μας έδιναν το μισθό του και είχαμε ενοικιάσει ένα σπίτι στην περιοχή που ονομάζεται Marmara στη Λευκωσία και μετά για κάποιο λόγο που δεν γνωρίζουμε, μοίρασαν στο μισό το μισθό που έδιναν στη μητέρα μου. Ως αποτέλεσμα, έπρεπε να φύγουμε από το σπίτι που ενοικιάζαμε. Βρήκαμε ένα γκαράζ δίπλα από μια μάντρα και το μετατρέψαμε σε σπίτι αφού ήταν πιο φτηνό. Δεν μας πείραζε. Δημιουργήσαμε τρία δωμάτια σε ένα γκαράζ – στο υπνοδωμάτιο τέσσερα άτομα, κουζίνα και τουαλέτα… Λόγω των αναγκών έπρεπε να γίνω Τουρκοκύπριος στρατιώτης στην ηλικία των 16 έτσι ώστε να παίρνω 8 Κυπριακές Λίρες το μήνα. Μετά έφυγα από το σχολείο αφού θα πήγαινα στην Αυστραλία για να κερδίζω 15 Κυπριακές Λίρες το μήνα… Μεταναστεύσαμε στην άλλη άκρια του κόσμου… Λόγω της απληστίας των διοικήσεων…
Έκανα δύο γιους ενώ ήμουν στο εξωτερικό. Εφόσον αγαπώ τόσο πολύ την ΚΥΠΡΟ μας που επέστρεψα με την οικογένεια μου. Τα παιδιά μου πήγαν στο σχολείο, πήγαν στο πανεπιστήμιο, υπηρέτησαν τη στρατιωτική τους θητεία, κάθισαν και πέρασαν εξετάσεις και έκαναν αίτηση για δουλειές. Και στους δύο τους δεν τους έδωσαν δουλειές. Μιλούν και οι δύο άπταιστα Αγγλικά και Τουρκικά αλλά επειδή δεν πήγαμε να παρακαλέσουμε κάποιους ανθρώπους για δουλειές, δεν τους έδωσαν δουλειά. Για τα τελευταία 20 χρόνια, και οι δύο εργάζονται σε γραφεία στοιχημάτων. Δεν είμαι εναντίον οποιασδήποτε δουλειάς αλλά άλλοι που δεν τους άξιζε, τους έδωσαν δουλειές στη διοίκηση όχι όμως στους γιους μου…»
Στο τέλος είμαστε εμείς, οι απλοί άνθρωποι που υποφέρουμε από αυτή τη διαίρεση και αυτό το «κλείδωμα στον καταψύκτη του παρελθόντος»…
Είναι άνθρωποι όπως ο Raif που υπέφεραν όλη τους τη ζωή επειδή ο πατέρας του ήταν «αγνοούμενος, έχασαν το σπίτι τους, έχασαν τη χώρα τους, έπρεπε να σταματήσει το σχολείο και έπρεπε να φύγει από την Κύπρο έτσι ώστε να επιβιώσει η οικογένεια τους…
Είναι άνθρωποι όπως τους πρόσφυγες από το Βαρώσι ή τη Λύση ή την Πάφο που υπέφεραν… Ή από τη Λεμεσό…
Άνθρωποι που έχασαν τα σπίτια τους, τους αγαπημένους τους, βιώνουν ατέλειωτο πόνο και υποφέρουν…
Δεν είναι ο πόνος των «Τουρκοκυπρίων» ή των «Ελληνοκυπρίων» - ο πόνος μας είναι κοινός, όλα όσα συνέβηκαν τον τελευταίο μισό αιώνα – όλοι έχουμε χάσει. Χάσαμε τους γιους μας, τους πατεράδες μας, τις μητέρες μας, τις αδελφές μας και τους αδελφούς μας… Χάσαμε τη γη μας, τα σπίτια μας, τις φωτογραφίες μας… Χάσαμε τα πάντα, αναγκαστήκαμε να φύγουμε από τα σπίτια μας και να ζούμε σε αντίσκηνα και αυτοσχέδια γκαράζ που μετατρέψαμε σε σπίτια σε μια νύχτα… Χάσαμε τις ελπίδες για μια καλύτερη χώρα… Και εδώ είναι που θέλουν να μας κρατήσουν…
Εκτός αν χρησιμοποιήσουμε το μυαλό μας και σκεφτούμε και αναρωτηθούμε «Ποιοι αποκομίζουν οφέλη από όλα αυτά;»
Σίγουρα δεν είναι οι απλοί Τουρκοκύπριοι ή οι απλοί Ελληνοκύπριοι…
Άρα, τι μας εμποδίζει να προσπαθήσουμε να καταλάβουμε ότι όλοι έχουμε χάσει και ότι ο μόνος τρόπος να κερδίσουμε το μέλλον μας είναι να έρθουμε μαζί και να δράσουμε μαζί, να αρνηθούμε να μείνουμε στο παρελθόν και να θυματοποιούμε μόνο τους εαυτούς μας και να κλαίμε μόνο για το δικό μας πόνο…
Πάω από τη μια κηδεία στην επόμενη… Βοηθώ να θάψουμε Τουρκοκύπριους και Ελληνοκύπριους «αγνοούμενους» τους οποίους οι αναγνώστες μου βοήθησαν να βρεθούν…
Πιστέψτε με, οι τάφοι τους είναι ακριβώς οι ίδιοι: ενάμιση μέτρο βάθος, ίσως το πολύ 90 εκατοστά πλάτος…
Αυτή είναι η μόνη γη που μας κατανέμεται καθώς φεύγουμε από αυτή τη γη και δεν μπορούμε να πάρουμε τίποτε μαζί μας…
Κοιτάζω αυτούς τους τάφους και βλέπω την ηλιθιότητα και τον παραλογισμό όλων αυτών και επίσης βλέπω πόσο εύθραυστη είναι η ζωή σε αυτή τη γη – ανά πάσα στιγμή, με το κτύπημα των δακτύλων κάποιων «δυνάμεων» οτιδήποτε μπορεί να ανατιναχθεί δυσανάλογα – μπορούν αν «δημιουργήσουν» και να «προκαλέσουν» οτιδήποτε θέλουν σε αυτή τη γη, εκτός αν αρχίσουμε να σκεφτόμαστε και να χρησιμοποιούμε τα μυαλά μας και να αμφισβητούμε τα πάντα που έχουν συμβεί τον τελευταίο μισό αιώνα σε αυτό το νησί.
Ας γίνουμε πιο σοφοί και ας σκεφτόμαστε περισσότερο αντί να κλαίμε μόνο για τους εαυτούς μας…

Photo: Ο Mehmet Raif εργαζόταν στη CYTA από όπου εξαφανίστηκε το Δεκέβρη του 1963…

(*) Article published in Greek in the POLITIS newspaper on the 13th of January 2019, Sunday. Two similar articles were published in Turkish in the YENİDÜZEN newspaper on my pages entitled "Cyprus: The Untold Stories" on the 25th of December 2018 and on the 2nd of January 2019 and here are the links:

http://www.yeniduzen.com/bu-minnacik-adada-bu-kayiplarimizi-niye-bulmazsiniz-13405yy.htm

http://www.yeniduzen.com/bir-kayip-cenazesinden-oteki-kayip-cenazesine-giderken-13435yy.htm

Monday, January 7, 2019

Historical visits to the mass graves `created` in the name of `revenge`…

Historical visits to the mass graves `created` in the name of `revenge`…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Tel: 99 966518

We get on the bus together in the morning on the 5th of December 2018, Wednesday to go on a visit to three mass graves…
We, meaning, the relatives of `missing` persons and victims of war, political parties and the media… We have helped the Slovak Embassy and the political parties to organize these visits to the mass graves as TOGETHER WE CAN, the bi-communal association of relatives of missing persons and victims of war. And today Michalis Yiangou Savva, Sevilay and Mustafa Berk, Christina Pavlou Solomi Patsia, Christos Efthymiou are present, the ones who lost their loved ones in 1964 and in 1974… We move together to show that we can work together for peace and reconciliation and to heal the wounds of our island… That we can talk about the past – the whole truth, not half-truths, not hiding what happened to this or that community but reflecting on what happened to both main communities of our country.
The three mass graves we will visit have been `created` as a sign of `revenge` - one in Voroklini and the two others in the Galatia lake…
We drive to Voroklini where Eleni Michael meets us and all together we go to the site of the well where 11 Turkish Cypriots had been killed and buried back on the 14th of May 1964 as `revenge` for the killing of the son of the chief of Nicosia police, Pantelides and the two Greek officers within the walled city of Famagusta on the 12th of May 1964…
On the bus with us is Djelal Dimililer whose father Kamil Raif Dimililer was also amongst those 11 on the `missing bus` - the chauffeur was called `Yusufga` (Yusuf) and he had 10 passengers on the bus, taking them from Larnaca to Dhekelia British Military Bases where they worked as policemen…
The bus could not reach its final destination – it was kidnapped and the 11 Turkish Cypriots going to work from Larnaca to Dhekelia were killed and buried here, in this well that is closed now after the exhumations done back in 2007 by the Cyprus Missing Persons' Committee and after remains found here were returned for burial to the relatives.
Djelal was barely eight years old and he was amongst the relatives we had taken here, next to the well to plant some olive trees…
The first olive tree we had planted on the well was back on the 8th of March 2009 as Turkish Cypriot and Greek Cypriot women, as `Hands Across the Divide` and Eleni Michael would take care of this olive tree planted in the mouth of the well, watering it so it would not die… The following year on the 14th of May 2010, we had taken the relatives of `missing persons` whose remains had been found in this well… They too, would plant their own olive trees around the well and Eleni Michael, from the `Nea Genia Club` would take care of them as well… In those days, our dear friend Michalis Kirlitchas was alive and helped to welcome the Turkish Cypriots in Oroklini where he was living… Kirlitchas was from Lefkoniko, a progressive Greek Cypriot whose paintings told stories of Lefkoniko and stories from the world – he passed away a few years ago, may he rest in peace…
We would continue to visit this site and the former mukhtar would greet us together with Eleni…
The bus cannot go near the field where the well was, since the dirt tracks are flooded so we get off and walk in the mud in order to reach the well…
Here I would give information about this mass grave, the Slovak Ambassador Jan Skoda would read the joint declaration of the Turkish Cypriot and Greek Cypriot political parties and we would lay flowers in memory of those killed and buried in this well…
The location of the well was found by Xenophon Kallis, the Assistant to the Greek Cypriot member of the CMP at that time… Oroklini was a `tough` village so it was not so easy to find information about killings and burial sites in this village… Kallis had to work hard to try to locate the place of this well… There was a huge pipe passing very close to the well, bringing desalinated water from Larnaca to Nicosia but because they had an experienced bulldozer operator, he had noticed the sand they had laid out over this pipe and had stopped digging, pointing out that there must be some pipeline passing from here… If he had hit the pipe, due to the huge pressure, there could have been a catastrophe for those who were digging this well as CMP…
I would tell these to those present and then Djelal Dimililer would give a plaquette to our dear Eleni Michael for her humanity, courage and voluntary work on `missing persons` to honour her and recognize her humanity… All the olive trees planted around the well have grown and flourished, due to Eleni taking care of them… We have marked this place with the hope for peace…
After a short break in Oroklini, we move again with the bus to cross the checkpoint at Pergamos to go to the Galatia lake…
The Turkish Cypriot and Greek Cypriot political parties who have been meeting regularly every month at the Ledra Palace Hotel under the auspices of the Slovak Embassy, with our encouragement, have started to deal with the humanitarian issue of `missing persons` and do activities around this sensitive issue. It is the first time ever in Cyprus that political parties are visiting burial sites together… So in this sense, this is a historical moment for all of us…
Although the weather was sunny and nice in Voroklini, it starts raining heavily as we reach the lake of Galatia… Here in the lake, now flooded with recent rains, there existed two mass graves a few meters away from each other…
We stop and get off the bus and Djemil Sarichizmeli, the mayor of Galatia is there to welcome us. He too lost his father during the conflict in 1963 and his grave is somewhere in Koloni but the actual place is not known… Although Galatia was a very `tough` village, just like Oroklini, Djemil has been helping us as a progressive Turkish Cypriot and has agreed to welcome us in this village…
We had to work quite hard for these two mass graves in the lake – I, myself struggled at least 12 years for both to be exhumed with the help of one of my readers and her family. And she is here now, Selda Shafak who was my very first reader to open a path towards the truth for me in Galatia… She was the first reader ever to call and meet me and to tell me the story of what had happened in Galatia in 1974… She and her family helped to show us and the CMP the actual places of these two mass graves and insisted and insisted and insisted for them to be dug… I had introduced Christina Pavlou Solomi Patsia from Komikebir to this family and they had become good friends and we would occasionally go and visit them in their house while they helped us with information about not only the mass graves in the lake but also other possible burial sites… Her father would show me other places and I would show these to the CMP and we owe it to their courage, humanity and sincerity, working voluntarily to help find the burial sites of the `missing persons` in this area and with their help and insistence we would be able to find many…
In the two mass graves that Selda and her family showed us, there were a total of 17 Greek Cypriots buried… In one mass grave was 11 and in another 6 Greek Cypriots. These were prisoners of war in Galatia and again, these two mass graves were `created` as `revenge` of the killings of EOKA-B in Maratha-Sandallaris-Aloa… When news of the killings of EOKA-B of 126 Turkish Cypriots, mainly women and children reached Galatia, there started a cycle of killing as `revenge`, just like it `happened` in Oroklini as `revenge` for the killing of the Greek Cypriot son of the police chief in Famagusta in 1964… The Greek Cypriot `elites` of those days would be responsible for the kidnapping and disappearance of around 30-40 Turkish Cypriot civilians, taken from the roads or from their work places like NAAFI or the Barclays Bank in Famagusta.
Acts of `revenge` have created these mass graves and Christina's father and brother were buried in the Galatia Lake, in one of the mass graves and while exhumations were continuing, we would visit the mass grave with her, going down inside the grave and Christina would recognize her brother from a t-shirt he had been wearing. It was a brown t-shirt, a present from Canada from their relatives and because the shirt had nylon in it, it had remained as it was, the colour, the pattern and everything…
Here again I would give some information about these two mass graves in the Galatia lake and Djemil would also express his wish for peace – that no such things should ever happen either in Cyprus or our world…
Christina would present a plaquette to Selda Shafak as an expression of our appreciation for her voluntary humanitarian help with courage and Selda would also express her wish for peace…Then we would lay flowers on the lake in commemoration of all those Greek Cypriot civilians killed and buried here, in the two mass graves…
Then we would rush into the bus under the rain to go to the village to a restaurant in the centre of the village where the ambassador would read the joint declaration of the political parties:
"Leaders and representatives of Greek Cypriot and Turkish Cypriot political parties visited on the 5th of December 2018 two burial sites of Greek Cypriots and Turkish Cypriots in the villages of Voroklini and Galateia/ Mehmetchik. They expressed their sorrow over civil victims of military actions and ethnic conflicts in the island. The visit was organised with the assistance of the non-governmental bi-communal Association of Relatives of Missing Persons and Victims of War "TOGETHER WE CAN".
Leaders and representatives of Greek Cypriot and Turkish Cypriot political parties do support efforts of the Committee on Missing Persons (CMP) to identify all remaining missing persons, civilians or military, and heal the pain of their families. To achieve this goal, they call upon the public of both communities for more accurate information that could lead to burial sites and the identification of missing persons.
Leaders and representatives of Greek Cypriot and Turkish Cypriot political parties are convinced that the time has come for official actions on behalf of the two communities in honour of the missing people of both communities. In this direction, they call upon the two leaders to consider (a) the construction of common monument and (b) to declare a joint Commemoration Day, both dedicated to the memory of victims of the Cyprus conflict, Greek Cypriots and Turkish Cypriots.
Leaders and representatives of Greek Cypriot and Turkish Cypriot political parties appreciate commemorative acts performed on both burial sites and awarding symbolic memorial plaquettes to relatives of persons buried in Voroklini and Galateia/Mehmetchik."
Representatives of AKEL, DHSY and EDEK, CTP, TDP, YKP and BKP were with us and we would head back to Nicosia, looking forward to other similar activities facing our past in order to be able to build a better future on this land…
I thank all those involved who enabled these historical visits for the first time and I thank the Slovak Embassy for its support in arranging all of this…

8.12.2018

Photos:

1. At the lake Galatia explaining what happened here with Christina and Selda…

2. Laying flowers at the Galatia lake…

3. The Slovak Ambassador Skoda reading declaration of political parties at the Oroklini mass grave…

(*) Article published in the POLITIS newspaper in Greek on the 30th of December 2018, Sunday. A similar article in Turkish was published in the YENİDÜZEN newspaper on my pages entitled "Cyprus: The Untold Stories" on the 6th of December 2018 and here is the link:

http://www.yeniduzen.com/siyasi-partilerden-iki-lidere-ortak-bir-anit-ve-ortak-bir-anma-gunu-cagrisi-13324yy.htm

Ιστορικές επισκέψεις στους μαζικούς τάφους που «δημιουργήθηκαν» στο όνομα της «εκδίκησης»…

Ιστορικές επισκέψεις στους μαζικούς τάφους που «δημιουργήθηκαν» στο όνομα της «εκδίκησης»…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Τηλ: 99 966518

Το πρωί της Τετάρτης 5 Δεκεμβρίου 2018 μπαίνουμε μαζί στο λεωφορείο για να επισκεφτούμε τρεις μαζικούς τάφους…
Εμείς, εννοούμε τους συγγενείς των «αγνοουμένων» ατόμων και θυμάτων πολέμου, πολιτικά κόμματα και τα ΜΜΕ… Ως «Μαζί Μπορούμε!», η δικοινοτική οργάνωση συγγενών αγνοουμένων και θυμάτων πολέμου, έχουμε βοηθήσει την Πρεσβεία της Σλοβακίας και τα πολιτικά κόμματα να οργανώσουν τις επισκέψεις αυτές στους μαζικούς τάφους. Και σήμερα είναι παρόντες οι Μιχάλης Γιάγκου Σάββα, Sevilay και Mustafa Berk, Χριστίνα Παύλου Σολωμή Πατσιά, Χρίστος Ευθυμίου, αυτοί που έχουν χάσει αγαπημένους το 1964 και το 1974… Δρούμε μαζί για να δείξουμε ότι μπορούμε να δουλέψουμε μαζί για την ειρήνη και την συμφιλίωση και για να επουλωθούν οι πληγές του νησιού μας… Ότι μπορούμε να μιλήσουμε για το παρελθόν – για όλη την αλήθεια, όχι για μισές αλήθειες, όχι για να κρύβουμε αυτά που συνέβηκαν σε αυτή ή την άλλη κοινότητα αλλά αντικατοπτρίζοντας τι συνέβηκε και στις δύο κύριες κοινότητες της χώρας μας.
Οι τρεις μαζικοί τάφοι που θα επισκεφτούμε έχουν «δημιουργηθεί» ως σημείο «εκδίκησης» – ο ένας στη Βορόκλινη (Ορόκλινη) και οι δύο άλλοι στη Λίμνη της Γαλάτειας…
Οδηγούμε προς τη Βορόκλινη όπου μας συναντά η Ελένη Μιχαήλ και όλοι μαζί πάμε στο μέρος του πηγαδιού όπου στις 14 Μαΐου 1964 είχαν σκοτωθεί και θαφτεί 11 Τουρκοκύπριοι ως «εκδίκηση» για τις δολοφονίες του γιου του αρχηγού της αστυνομίας Λευκωσίας, Παντελίδη και δύο Ελλήνων αξιωματικών στην εντός των τειχών πόλη της Αμμοχώστου στις 12 Μαΐου 1964…
Στο λεωφορείο μαζί μας είναι ο Djelal Dimililer του οποίου ο πατέρας Kamil Raif Dimililer ήταν επίσης ανάμεσα στους 11 στο «αγνοούμενο» λεωφορείο – ο οδηγός ονομαζόταν «Yusufga» (Yusuf) και είχε 10 επιβάτες στο λεωφορείο, και τους έπαιρνε από τη Λάρνακα στις Βρετανικές Στρατιωτικές Βάσεις στη Δεκέλεια όπου εργαζόντουσαν ως αστυνομικοί…
Το λεωφορείο δεν κατάφερε να φτάσει τον τελικό του προορισμό – απάχθηκε και οι 11 Τουρκοκύπριοι που πήγαιναν στη δουλεία τους από τη Λάρνακα και τη Δεκέλεια σκοτώθηκαν και θάφτηκαν εδώ, σε αυτό το πηγάδι που τώρα έχει κλειστεί μετά τις εκταφές που έγιναν το 2007 από την Κυπριακή Διερευνητική Επιτροπή Αγνοουμένων και μετά την επιστροφή των οστών στους συγγενείς τους για ταφή.
Ο Djelal ήταν μόλις οκτώ χρονών και ήταν ανάμεσα στους συγγενείς που έχουμε φέρει εδώ, δίπλα από το πηγάδι για να φυτέψουμε μερικές ελιές…
Η πρώτη ελιά που είχαμε φυτέψει στο πηγάδι ήταν στις 8 Μαρτίου 2009 ως Τουρκοκύπριες και Ελληνοκύπριες γυναίκες, ως «Hands Across the Divide» και η Ελένη Μιχαήλ φρόντιζε αυτή την ελιά που φυτέψαμε στο στόμιο του πηγαδιού, την πότιζε για να μην ξεραθεί… Τον επόμενο χρόνο, στις 14 Μαΐου 2010, είχαμε πάρει τους συγγενείς «αγνοουμένων» των οποίων τα οστά είχαν βρεθεί σε αυτό το πηγάδι… Και αυτοί φύτεψαν τις δικές τους ελιές γύρω από το πηγάδι και η Ελένη Μιχαήλ, από τον Πολιτιστικό Όμιλο Νέα Γενιά τις φρόντιζε και αυτές… Εκείνο τον καιρό, ζούσε ακόμα ο αγαπητός μας φίλος Μιχάλης Κυρλιτσιάς και βοήθησε να καλωσορίσει τους Τουρκοκύπριους στην Ορόκλινη όπου ζούσε… Ο Κυρλιτσιάς ήταν από το Λευκόνοικο, ήταν ένας προοδευτικός Ελληνοκύπριος του οποίου οι πίνακες έλεγαν ιστορίες του Λευκονοίκου και ιστορίες από τον κόσμο – πέθανε πριν από λίγα χρόνια, ας αναπαυθεί εν ειρήνη…
Συνεχίσαμε την επίσκεψη σε αυτό τον τόπο και ο πρώην μουχτάρης μας χαιρέτισε μαζί με την Ελένη…
Το λεωφορείο δεν μπορούσε να πάει κοντά στο χωράφι όπου βρισκόταν το πηγάδι, αφού ο χωματόδρομος έχει πλημυρίσει, έτσι κατεβαίνουμε από το λεωφορείο για να φτάσουμε στο πηγάδι…
Εδώ δίνω πληροφορίες για το μαζικό τάφο, ο Πρέσβης της Σλοβακίας Jan Skoda διαβάζει το κοινό ανακοινωθέν των Τουρκοκυπριακών και Ελληνοκυπριακών πολιτικών κομμάτων και τοποθετούμε λουλούδια εις μνήμη εκείνων που σκοτώθηκαν και θάφτηκαν σε αυτό το πηγάδι…
Η τοποθεσία του πηγαδιού βρέθηκε από τον Ξενοφώντα Καλλή, τον τότε Βοηθό του Ελληνοκύπριου μέλους της ΔΕΑ… Η Ορόκλινη ήταν ένα «σκληρό» χωριό έτσι δεν ήταν εύκολο να βρούμε πληροφορίες για τους σκοτωμούς και τους τόπους ταφής σε αυτό το χωριό… Ο Καλλής έπρεπε να δουλέψει σκληρά για να προσπαθήσει να εντοπίσει την τοποθεσία του πηγαδιού αυτού… Υπήρχε μια τεράστια σωλήνα που περνούσε πολύ κοντά στο πηγάδι, φέρνοντας αφαλατωμένο νερό από τη Λάρνακα στη Λευκωσία αλλά επειδή είχαν ένα έμπειρο χειριστή μπουλντόζας, είχε προσέξει τον άμμο που είχαν τοποθετήσει πάνω από τη σωλήνα αυτή και σταμάτησε να σκάβει, δείχνοντας ότι πρέπει να υπάρχει κάποια σωλήνα που περνά από εδώ… Αν είχε κτυπήσει τη σωλήνα, λόγω της μεγάλης πίεσης, θα ήταν καταστροφικό για αυτούς που έσκαβαν το πηγάδι αυτό ως ΔΕΑ…
Τα είπα αυτά στους παρευρισκόμενους και μετά ο Djelal Dimililer έδωσε μια τιμητική πλακέτα στην αγαπητή μας Ελένη Μιχαήλ για την ανθρωπιά της, το κουράγιο της και το εθελοντικό της έργο για τους «αγνοουμένους» για να την τιμήσουμε και να αναγνωρίσουμε την ανθρωπιά της… Όλες οι ελιές που φυτεύτηκαν γύρω από το πηγάδι έχουν μεγαλώσει και ανθίσει, χάρη στην Ελένη που τις φροντίζει… Έχουμε σηματοδοτήσει το μέρος αυτό με την ελπίδα για την ειρήνη…
Μετά από ένα μικρό διάλειμμα στην Ορόκλινη, πάμε ξανά με το λεωφορείο για να περάσουμε από το οδόφραγμα στο Πέργαμος (Πύλα) για να πάμε στη Λίμνη της Γαλάτειας…
Τα Τουρκοκυπριακά και Ελληνοκυπριακά πολιτικά κόμματα που συναντιούνται τακτικά κάθε μήνα στο Ξενοδοχείο Λήδρα Πάλας υπό την αιγίδα της Πρεσβείας της Σλοβακίας, με την ενθάρρυνση μας, έχουν ξεκινήσει να αντιμετωπίζουν το ανθρωπιστικό θέμα των «αγνοουμένων» και πραγματοποιούν δραστηριότητες γύρω από αυτό το ευαίσθητο θέμα. Είναι η πρώτη φορά στην Κύπρο που πολιτικά κόμματα επισκέπτονται μαζί τόπους ταφής… Έτσι, από αυτή την άποψη, αυτή είναι μια ιστορική στιγμή για όλους μας…
Παρόλο που ο καιρός στην Βορόκλινη ήταν ηλιόλουστος και ωραίος, καθώς φτάνουμε στη Λίμνη της Γαλάτειας αρχίζουν δυνατές βροχές… Εδώ στη λίμνη, τώρα πλημμυρισμένη από τις πρόσφατες βροχές, υπήρχαν δύο μαζικοί τάφοι λίγα μέτρα ο ένας από τον άλλο…
Σταματούμε και κατεβαίνουμε από το λεωφορείο και ο Djemil Sarichizmeli, δήμαρχος της Γαλάτειας, βρίσκεται εκεί για να μας καλωσορίσει… Και αυτός έχει επίσης χάσει τον πατέρα του στις συγκρούσεις το 1963 και ο τάφος του είναι κάπου στην Κολώνη, αλλά η πραγματική τοποθεσία δεν είναι γνωστή… Παρόλο που η Γαλάτεια ήταν ένα πολύ «σκληρό» χωριό, όπως και η Ορόκλινη, ο Djemil μας βοηθούσε ως προοδευτικός Τουρκοκύπριος και έχει συμφωνήσει να μας υποδεχτεί στο χωριό αυτό…
Έπρεπε να δουλέψουμε αρκετά σκληρά για αυτούς τους δύο μαζικούς τάφους στη λίμνη – εγώ, η ίδια, έχω αγωνιστεί για τουλάχιστον 12 χρόνια για να σκαφτούν με τη βοήθεια μιας αναγνώστριας μου και της οικογένειας της. Και η Selda Shafak είναι εδώ τώρα, ήταν η πρώτη αναγνώστρια μου που μου άνοιξε το δρόμο προς την αλήθεια στη Γαλάτεια… Ήταν η πρώτη αναγνώστρια που τηλεφώνησε και με συνάντησε για να μου πει την ιστορία του τι συνέβηκε στη Γαλάτεια το 1974… Αυτή και η οικογένεια της βοήθησαν να μας δείξουν σε εμάς και τη ΔΕΑ την πραγματική τοποθεσία αυτών των δύο μαζικών τάφων και επέμενε και επέμενε και επέμενε για να σκαφτούν… Είχα συστήσει την Χριστίνα Παύλου Σολωμή Πατσιά από την Κώμη Κεπήρ σε αυτή την οικογένεια και είχαν γίνει καλοί φίλοι και κατά καιρούς πηγαίναμε και τους επισκεπτόμασταν στο σπίτι τους ενώ μας βοηθούσαν με πληροφορίες όχι μόνο για τους μαζικούς τάφους στη λίμνη αλλά και για άλλους πιθανούς μαζικούς τάφους… Ο πατέρας της μου έδειξε άλλους τόπους και τους έδειξα στη ΔΕΑ και χάρη στο κουράγιο τους, την ανθρωπιά τους και την ειλικρίνεια τους, εργάζονται εθελοντικά για να βοηθήσουν να βρεθούν οι τόποι ταφής των «αγνοουμένων» σε αυτή την περιοχή και με τη βοήθεια τους και επιμονή τους καταφέραμε να βρούμε πολλούς…
Σε αυτούς τους δύο μαζικούς τάφους που μας έδειξε η Selda και η οικογένεια της, ήταν θαμμένοι συνολικά 17 Ελληνοκύπριοι… Στον ένα μαζικό τάφο υπήρχαν 11 και στον άλλο 6 Ελληνοκύπριοι. Ήταν αιχμάλωτοι πολέμου στη Γαλάτεια και πάλι, αυτοί οι δύο μαζικοί τάφοι «δημιουργήθηκαν» ως «εκδίκηση» για τις δολοφονίες της ΕΟΚΑ Β στα χωριά Μαράθα-Σανταλάρη-Αλόα… Όταν έφτασε η είδηση στη Γαλάτεια για τις δολοφονίες 126 Τουρκοκυπρίων, κυρίως γυναικών και παιδιών, από την ΕΟΚΑ Β, ξεκίνησε ένας κύκλος δολοφονιών ως «εκδίκηση», ακριβώς όπως «συνένβηκε» στην Ορόκλινη ως «εκδίκηση» για τη δολοφονία του Ελληνοκύπριου γιου του αρχηγού της αστυνομίας στην Αμμόχωστο το 1964… Οι Ελληνοκυπριακές «ελίτ» εκείνης της εποχής ήταν υπεύθυνες για την απαγωγή και την εξαφάνιση περίπου 30-40 Τουρκοκυπρίων πολιτών, που τους πήραν από τους δρόμους ή από τον τόπο εργασίας τους, όπως τη NAAFI ή την τράπεζα Barclays στην Αμμόχωστο.
Οι πράξεις «εκδίκησης» έχουν δημιουργήσει αυτούς τους μαζικούς τάφους και ο πατέρας και ο αδελφός της Χριστίνας είχαν θαφτεί στη Λίμνη της Γαλάτειας σε ένα από τους μαζικούς τάφους και ενώ συνεχίζονταν, επισκεφτήκαμε μαζί της το μαζικό τάφο, μπήκαμε μέσα στον τάφο και η Χριστίνα αναγνώρισε τον αδελφό της από τη φανέλα που φορούσε. Ήταν μια καφέ φανέλα, δώρο από τους συγγενείς τους στον Καναδά και επειδή η φανέλα περιείχε νάιλον, παρέμενε όπως ήταν, το χρώμα, το σχέδιο και όλα…
Εδώ και πάλι έδωσα κάποιες πληροφορίες για αυτούς τους δύο μαζικούς τάφους στη Λίμνη της Γαλάτειας και ο Djemil επίσης εξέφρασε την επιθυμία του για ειρήνη – ότι τέτοια πράγματα δεν πρέπει να συμβαίνουν ούτε στην Κύπρο ούτε στον κόσμο…
Η Χριστίνα έδωσε τιμητική πλακέτα στη Selda Shafak ως έκφραση της εκτίμησης μας για την εθελοντική ανθρωπιστική βοήθεια της με κουράγιο και η Selda επίσης εξέφρασε την επιθυμία της για ειρήνη… Μετά τοποθετήσαμε λουλούδια στη λίμνη στη μνήμη όλων εκείνων των Ελληνοκυπρίων πολιτών που σκοτώθηκαν και θάφτηκαν εδώ, στους δύο μαζικούς τάφους…
Μετά τρέξαμε στο λεωφορείο στη βροχή για να πάμε στο χωριό σε εστιατόριο στο κέντρο του χωριού όπου ο Πρέσβης διάβασε το κοινό ανακοινωθέν των πολιτικών κομμάτων:
«Οι ηγέτες και εκπρόσωποι των Ελληνοκυπριακών και Τουρκοκυπριακών πολιτικών κομμάτων στις 5 Δεκεμβρίου 2018 έχουν επισκεφτεί δύο τόπους ταφής Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων στα χωριά Βορόκλινη και Γαλάτεια/Mehmetchik. Εξέφρασαν τη λύπη τους για τους πολίτες-θύματα των στρατιωτικών ενεργειών και εθνοτικών συγκρούσεων στο νησί.
Η επίσκεψη διοργανώθηκε με τη βοήθεια της μη κυβερνητικής δικοινοτικής Οργάνωσης Συγγενών Αγνοουμένων και Θυμάτων Πολέμου «Μαζί μπορούμε!».
Οι ηγέτες και εκπρόσωποι των Ελληνοκυπριακών και Τουρκοκυπριακών πολιτικών κομμάτων υποστηρίζουν τις προσπάθειες της Διερευνητικής Επιτροπής Αγνοουμένων (ΔΕΑ) για την ταυτοποίηση όλων των εναπομεινάντων αγνοουμένων, πολιτών ή στρατιωτικών, και την επούλωση του πόνου των οικογενειών τους. Για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος, απευθύνεται έκκληση στο κοινό και στις δύο κοινότητες για την παροχή ακριβέστερης πληροφόρησης, η οποία θα μπορούσε να οδηγήσει σε σημεία ταφής και στην ταυτοποίηση αγνοουμένων.
Οι ηγέτες και εκπρόσωποι των Ελληνοκυπριακών και Τουρκοκυπριακών πολιτικών κομμάτων είναι πεπεισμένοι ότι έχει έρθει η ώρα για ανάληψη επίσημων δράσεων εκ μέρους των δύο κοινοτήτων προς τιμήν των αγνοουμένων των δύο κοινοτήτων. Προς την κατεύθυνση αυτή, απευθύνουν έκκληση προς τους δύο ηγέτες να σκεφτούν (α) την κατασκευή κοινού μνημείου και (β) να ανακηρύξουν κοινή Ημέρα Μνήμης, που θα είναι και τα δύο αφιερωμένα στη μνήμη των θυμάτων τη κυπριακής διένεξης, Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους.
Οι ηγέτες και εκπρόσωποι των Ελληνοκυπριακών και Τουρκοκυπριακών πολιτικών κομμάτων εκτιμούν τις εκδηλώσεις μνήμης στα δύο σημεία ταφής και την απονομή συμβολικών αναμνηστικών πλακετών σε συγγενείς αγνοουμένων που ήταν θαμμένοι στην Βορόκλινη και τη Γαλάτεια/Mehmetchik.»
Μαζί μας ήταν εκπρόσωποι από το ΑΚΕΛ, ΔΗΣΥ και ΕΔΕΚ, CTP, TDP, YKP και BKP και επιστρέφουμε στη Λευκωσία, προσβλέποντας σε άλλες παρόμοιες δραστηριότητες αντιμετώπισης του παρελθόντος μας έτσι ώστε να μπορέσουμε να οικοδομήσουμε ένα καλύτερο μέλλον σε αυτή τη γη…
Ευχαριστώ όλους τους εμπλεκόμενους που κατέστησαν δυνατές αυτές τις ιστορικές επισκέψεις για πρώτη φορά και ευχαριστώ την Πρεσβεία της Σλοβακίας για την υποστήριξη της στη διοργάνωση όλων αυτών…

Photos:

1.Στη Λίμνη στη Γαλάτεια, μαζί με τη Χριστίνα και τη Selda εξηγούμε αυτά που συνέβηκαν εδώ
2.Τοποθετώντας λουλούδια στη Λίμνη στη Γαλάτεια
3.Ο Πρέσβης της Σλοβακίας διαβάζει το κοινό ανακοινωθέν των πολιτικών κομμάτων στο μαζικό τάφο στην Ορόκλινη

(*) Article published in the POLITIS newspaper in Greek on the 30th of December 2018, Sunday. A similar article in Turkish was published in the YENİDÜZEN newspaper on my pages entitled "Cyprus: The Untold Stories" on the 6th of December 2018 and here is the link:

http://www.yeniduzen.com/siyasi-partilerden-iki-lidere-ortak-bir-anit-ve-ortak-bir-anma-gunu-cagrisi-13324yy.htm

Sunday, January 6, 2019

Dear Sheniz…

Dear Sheniz…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Tel: 99 966518

My dear Sheniz,
You were a victim of that horrible massacre when you were barely four years old.
Your mother Fatma Arif who was 43 years old, your sister Sevim who was 18, your sister Seval who was 13, your brother Huseyin of 11 years old, your brother Goksel who was 10, your brother Yuksel who was 9 years old and your little sister Hayriye who was barely six months' old and you, all of you were killed in that horrible crime committed by EOKA-B on the 14th of August 1974 in Maratha…
Seven kids and a mother… All of them were victims to this horrible crime…
Your mother's mother, that is your dear grandmother Zalihe Huseyin was also killed in this crime.
From your closest circle of family, a whole family of nine persons, including you were annihilated.
When your dear father Arif Halil Altinbardak found out about this massacre and when he realized that his whole family was killed, I cannot even imagine how he felt…
My dear Sheniz,
Unfortunately your father will not be able to see your and your sisters' funeral because he passed away this year… He could not make it to your funeral…
My dear Sheniz,
If you lived, you would have been 48 years old now… You would have got to know our world, maybe you would marry and have kids, maybe you would travel abroad for holidays and maybe you would goκ to the seaside on hot summer days with your husband and kids and would swim…
You would raise your head and look at the stars…
Maybe you would make pastry to make bourekia and pitta, maybe you would put potatoes and meat in the oven, maybe you would make yahni and koupepia and maybe you would cook the best cakes for your kids…
Maybe you would be a lawyer or a doctor or a teacher… Maybe you would live abroad and would only visit Cyprus during holidays, who knows?
Who knows what you will be, how your life would have developed… Who knows what sorts of dreams you would run after and what you would want to do…
You never had that chance… They took the opportunity from you to run after your dreams. You were killed at the age of four and buried in a mass grave.
You were killed in a war that you did not understand and you did not know the reason why you were killed and buried in a mass grave together with your mother and your brothers and sisters… Even though you had no "sin", your little four-year-old body was pushed in a mass grave…
The mass graves created by EOKA-B in Maratha-Sandallaris-Aloa created so much fury that nobody could stop what would happen afterwards… This time, some Turkish Cypriots with the pretext of "revenge" started creating new mass graves and killing civilian Greek Cypriots and burying them in those mass graves…
The massacres at Maratha-Sandallaris –Aloa triggered such terrible things that the "partition project" would be complete with stains of blood in the minds of the people… While your little body was laying down in a mass grave and while your dear father was crying for you and for your mom and for your brothers and sisters, other innocent people were being killed elsewhere on our island and buried in other mass graves…
In Chatoz (Tziaos) they filled with the bodies of Greek Cypriots the dirty water well in the yard of the mosque… In the Galatia lake, they created two mass graves and buried 17 civilian Greek Cypriots… When other Greek Cypriots heard of these things, they too began on a "revenge" spree and they too would create yet other mass graves like in Petrofani village where they killed old, innocent Turkish Cypriots and buried them in a mass grave… And the killing spree continued like that and our island turned into an island of mass graves and massacres…
Was this called "war"?
No dear Sheniz, this was no "war" but "opportunism" – whoever had the opportunity, killed. Some EOKA-B members and some Turkish Cypriots who got the "opportunity", killed and raped and robbed and stole… After the rapes, in order not to leave behind any witnesses they would kill all those around…
"Revenge" could not be a "pretext" because those they killed had nothing to do with those who had killed you and your family – they killed people who were never involved in such massacres – they were civilians, prisoners of war…
No, this was no "war" since people were not shooting at each other from military posts across each other… The EOKA-B members did not participate in the "war" anyway, instead they would choose to go to Aloa, catch some animals, kill them and make "souvla", eating and drinking and getting drunk… They had arrested all the men of the three villages – Maratha-Sandallaris-Aloa – and had sent them to Limassol as prisoners of war and now they were roaming these villages. They were not anywhere near Kyrenia where the "war" was in full swing, they were in these three innocent Turkish Cypriot villages pouring their dirt on these villages… And in the end, in order to cover their own dirt, they killed everyone – 126 women and children and old people except only a few who manged to hide and save their own lives… Yes, they killed every single person, everyone…
They did not make any differentiation when killing women and children and burying you in mass graves…
Dear Sheniz,
You were not the youngest child killed in this massacre – there were smaller children and babies killed in these three villages by EOKA-B. The youngest was a 16 days old baby called Selden Ali Osman and her mother Mualla, her sisters Gulden and Ozlem were all killed and buried in a mass grave in Aloa… Ozlem was younger than you, she was barely 2 years old. Gulden was four years old, just like you. Their mother Mualla Ali Osman was only 36 years old. Her mother Shifa Hasan and her father Hasan Kara Huseyin were also killed. Six persons from this family – including two children and a baby…
My dear Sheniz,
There is no one to take your coffin from your close family anymore… One of your close relatives takes your coffin and your sisters' coffins and we bury you on the 20th of December 2018 Thursday at the Maratha-Sandallaris Cemetery for Martyrs. Your remains have been identified by DNA tests by the Cyprus Missing Persons' Committee after their exhumation of the mass graves in Maratha… The mass grave at Aloa hasn't been exhumed yet so these funerals will continue for many years to come…
On the 20th of December 2018, we bury a total of 15 Turkish Cypriots, including you and your sisters – they were all killed in the same massacre in Maratha… There were exhumations in three different burial sites where CMP found remains of 89 "missing" persons. You are in the fourth group that we are burying after DNA tests… The first group of four Turkish Cypriots were buried in August 2017 and 6 persons in December 2017. In September this year, we had buried another 12 "missing" persons in this cemetery…
Now in this fourth funeral at Maratha, as the 15 little coffins are lined up in the yard of the mosque, we say goodbye to you with our tears…
You become a teardrop and roll across our cheeks…
We cry for the days you have never lived…
We cry for the sea that you never saw…
We cry for the stars that you could never look up…
We cry because you could not run with joy from school to your house, having learned how to read and write…
We cry because you were never allowed to grow up…
And we curse those who have killed such a young child as you…
For many years now, we have been struggling so that no such crimes will be committed on this island – we write, we make activities, we try to do everything possible for peace…
We shall continue to do that…
Because the only way out for all of us is peace, not tension…
I would have loved to hug you my dear Sheniz on this island where there is no peace and where we are forced to live under cease-fire conditions…
I would have loved to hold your hand and would have loved to show you how beautiful our earth can also be…
You faced the most horrible face of humans – you faced the fascists' massacre and your life ended.
Those of us who remain behind still struggle for a better island and a better world with this sadness inside us…
So that other kids would not have to go through what you have gone through…
I shall always carry you in my heart dear Sheniz, always in my soul, always beside me…
I shall never forget you – those who live on this island owe you at least that, I believe…
You our little girl, our little butterfly, our little baby who could never live her life…
You the beautiful pearl that we have lost…
You the purest and cleanest form of humanity having had to face the most horrible face of humanity, our child…
Our Sheniz…
Many Sheniz like you…

18.12.2018

Photos: The 15 Turkish Cypriots killed by EOKA-B in Maratha whose funeral we attended on 20th of December 2018...
And the photo of the four year old Sheniz Arif killed by EOKA-B...

(*) Article published in the POLITIS newspaper in Greek on the 6th of January 2019, Sunday. A similar article was published in Turkish in the YENİDÜZEN newspaper on my pages entitled "Cyprus: The Untold Stories" on the 19th of December 2018 and the link to the article in Turkish is:

http://www.yeniduzen.com/sevgili-seniz-13380yy.htm

Αγαπητή μου Sheniz…

Αγαπητή μου Sheniz…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Τηλ: 99 966518

Αγαπητή μου Sheniz,
Ήσουν θύμα εκείνης της φρικτής σφαγής όταν ήσουν μόλις τεσσάρων χρονών.
Η μητέρα σου Fatma Arif ήταν 43 χρονών, η αδελφή σου Sevim ήταν 18, η αδελφή σου Seval ήταν 13, ο αδελφός σου Huseyin ήταν 11, ο αδελφός σου Goksel ήταν 10, ο αδελφός σου Yuksel ήταν 9 χρονών και η μικρή σου αδελφή Hayriye ήταν μόλις 6 μηνών και εσύ, όλοι σας σκοτωθήκατε σε εκείνο το φρικτό έγκλημα που διέπραξε η ΕΟΚΑ Β στις 14 Αυγούστου 1974 στη Μαράθα…
Επτά παιδιά και μια μητέρα… Όλοι τους ήταν θύματα αυτού του φρικτού εγκλήματος…
Η μητέρα της μητέρας σου, δηλαδή η αγαπημένη σου γιαγιά Zalihe Huseyin επίσης σκοτώθηκε σε αυτό το έγκλημα.
Από το στενό κύκλο της οικογένειας σου, μια ολόκληρη οικογένεια εννιά ατόμων, μαζί και εσύ, αφανιστήκατε.
Δεν μπορώ καν να φανταστώ πως ένιωσε ο αγαπημένος σου πατέρας Arif Halil Altinbardak όταν έμαθε για αυτή τη σφαγή και όταν συνειδητοποίησε ότι σκοτώθηκε ολόκληρη η οικογένεια του…
Αγαπητή μου Sheniz,
Αν ζούσες, θα ήσουν τώρα 48 χρονών… Θα γνώριζες τον κόσμο, ίσως να παντρευόσουν και ίσως να έκανες παιδιά, ίσως να ταξίδευες στο εξωτερικό για διακοπές και ίσως να πήγαινες στην θάλασσα τις ζεστές μέρες του καλοκαιριού μαζί με το σύζυγο και τα παιδιά σου και θα κολυμπούσες…
Θα σήκωνες το κεφάλι σου και θα έβλεπες τα αστέρια…
Ίσως να έφτιαχνες ζύμη για να φτιάξεις πουρέκια και πίτα και ίσως να έβαζες πατάτες και κρέας στο φούρνο, ίσως να έκανες γιαχνί και κουπέπια και ίσως να έψηνες τα καλύτερα κέικ για τα παιδιά σου…
Ίσως να ήσουν δικηγόρος ή γιατρός ή δασκάλα… Ίσως να ζούσες στο εξωτερικό και να επισκεπτόσουν την Κύπρο μόνο στις διακοπές, ποιος ξέρει;
Ποιος ξέρει τι θα ήσουν, πως θα εξελισσόταν η ζωή σου… Ποιος ξέρει τι όνειρα θα κυνηγούσες και τι θα ήθελες να έκανες…
Ποτέ δεν είχες αυτή την ευκαιρία… Σου πήραν την ευκαιρία να κυνηγήσεις τα όνειρα σου. Σκοτώθηκες στην ηλικία των τεσσάρων χρόνων και θάφτηκες σε ένα μαζικό τάφο.
Σκοτώθηκες σε ένα πόλεμο που δεν καταλάβαινες και δεν ήξερες το λόγο που σκοτώθηκες και θάφτηκες σε ένα μαζικό τάφο μαζί με τη μητέρα σου και τους αδελφούς και τις αδελφές σου… Παρόλο που δεν είχες καμιά «αμαρτία», το μικρό τετράχρονο σώμα σου σπρώχτηκε σε ένα μαζικό τάφο…
Οι μαζικοί τάφοι που δημιούργησε η ΕΟΚΑ Β στα χωριά Μαράθα-Σανταλάρη-Αλόα δημιούργησαν τόση οργή που κανένας δεν μπορούσε να σταματήσει αυτά που θα επέρχονταν… Αυτή τη φορά, κάποιοι Τουρκοκύπριοι με την πρόφαση της «εκδίκησης» άρχισαν να δημιουργούν καινούργιους μαζικούς τάφους και να σκοτώνουν Ελληνοκύπριους πολίτες και να τους θάβουν σε εκείνους τους μαζικούς τάφους…
Οι σφαγές στα χωριά Μαράθα-Σανταλλάρη-Αλόα πυροδότησαν τέτοια τρομερά πράγματα που το «πρόγραμμα διαίρεσης» συμπληρώθηκε με κηλίδες αίματος στα μυαλά των ανθρώπων… Ενώ το μικρό σου σώμα κειτόταν σε ένα μαζικό τάφο και ενώ ο αγαπημένος σου πατέρας έκλαιγε για σένα και τη μητέρα σου και τους αδελφούς και τις αδελφές σου, άλλοι αθώοι άνθρωποι σκοτώνονταν αλλού στο νησί μας και θάβονταν σε άλλους μαζικούς τάφους…
Στο Τζιάος (Chatoz) γέμισαν το λερωμένο πηγάδι στην αυλή του τζαμιού με τα σώματα των Ελληνοκυπρίων… Στη Λίμνη στη Γαλάτεια, δημιούργησαν δύο μαζικούς τάφους και έθαψαν 17 Ελληνοκύπριους πολίτες… Όταν άλλοι Ελληνοκύπριοι άκουσαν για αυτά τα πράγματα, και αυτοί ξεκίνησαν ξεφάντωμα «εκδίκησης» και αυτοί δημιούργησαν και άλλους μαζικούς τάφους όπως στο χωριό Πετροφάνι όπου σκότωσαν ηλικιωμένους, αθώους Τουρκοκύπριους και τους έθαψαν σε ένα μαζικό τάφο… Και το ξεφάντωμα σκοτωμών συνέχισε έτσι, και το νησί μας μετατράπηκε σε ένα νησί μαζικών τάφων και σφαγών…
Αυτό ονομαζόταν «πόλεμος»;
Όχι αγαπητή μου Sheniz, αυτό δεν ήταν «πόλεμος» αλλά «καιροσκοπία» - όποιος είχε την ευκαιρία, σκότωνε. Κάποια μέλη της ΕΟΚΑ Β και κάποιοι Τουρκοκύπριοι που είχαν την «ευκαιρία», σκότωσαν και βίασαν και έκλεψαν… Μετά τους βιασμούς, για να μην αφήσουν πίσω κανένα μάρτυρα, σκότωσαν όλους όσους ήταν τριγύρω…
Η «εκδίκηση» δεν μπορούσε να ήταν «πρόφαση» διότι εκείνοι που σκότωσαν δεν είχαν τίποτε να κάνουν με εκείνους που σκότωσαν εσένα και την οικογένεια σου – σκότωσαν ανθρώπους που ποτέ δεν ήταν αναμεμειγμένοι σε τέτοιες σφαγές – ήταν πολίτες, αιχμάλωτοι πολέμου…
Όχι, αυτός δεν ήταν «πόλεμος» αφού οι άνθρωποι δεν πυροβολούσαν ο ένας τον άλλο από στρατιωτικές θέσεις… Τα μέλη της ΕΟΚΑ Β έτσι και αλλιώς δεν συμμετείχαν στον «πόλεμο», αλλά επέλεξαν να πάνε στην Αλόα, να αρπάξουν κάποια ζώα, να τα σκοτώσουν και να κάνουν «σούβλα», τρώγοντας και πίνοντας και μεθώντας… Είχαν συλλάβει όλους τους άντρες από τα τρία χωριά – Μαράθα, Σανταλλάρη, Αλόα – και τους είχαν στείλει στη Λεμεσό ως αιχμάλωτους πολέμου και τώρα γύριζαν σε αυτά τα χωριά. Δεν ήταν καθόλου κοντά στην Κερύνεια όπου ο «πόλεμος» ήταν σε πλήρη εξέλιξη, ήταν σε αυτά τα τρία αθώα Τουρκοκυπριακά χωριά και έριχναν τη βρωμιά τους σε αυτά τα χωριά… Και στο τέλος, για να καλύψουν τη δική τους βρωμιά, τους σκότωσαν όλους – 126 γυναίκες και παιδιά και ηλικιωμένους, εκτός από ορισμένους που κατάφεραν να κρυφτούν και να σωθούν… Ναι, τους σκότωσαν όλους, τον κάθε ένα…
Δεν έκαναν διακρίσεις όταν σκότωναν γυναίκες και παιδιά και σας έθαβαν σε μαζικούς τάφους…
Αγαπητή μου Sheniz,
Δεν ήσουν το νεαρότερο παιδί που σκοτώθηκε σε αυτή τη σφαγή – υπήρχαν μικρότερα παιδιά και βρέφη που σκοτώθηκαν από την ΕΟΚΑ Β σε αυτά τα τρία χωριά. Το πιο μικρό ήταν ένα βρέφος 16 ημερών που ονομαζόταν Selden Ali Osman και η μητέρα της Mualla και οι αδελφές της Gulden και Ozlem επίσης σκοτώθηκαν και θάφτηκαν σε ένα μαζικό τάφο στην Αλόα… Η Ozlem ήταν πιο μικρή από εσένα, ήταν μόλις 2 χρονών. Η Gulden ήταν τεσσάρων χρονών όπως εσύ. Η μητέρα τους Mualla Ali Osman ήταν μόλις 36 χρονών. Η μητέρα της Shifa Hasan και ο πατέρας της Hasan Kara Huseyin επίσης σκοτώθηκαν. Έξι άνθρωποι από αυτή την οικογένεια – συμπεριλαμβανομένων δύο παιδιών και ενός βρέφους…
Αγαπητή μου Sheniz,
Δεν υπάρχει κανένας από την στενή σου οικογένεια πλέον για να πάρει το φέρετρο σου… Ένας από τους στενούς σου συγγενείς παίρνει το φέρετρο σου και αυτά των αδελφών σου και σε θάβουμε στις 20 Δεκεμβρίου 2018, μέρα Πέμπτη, στο Νεκροταφείο Μαρτύρων Μαράθας-Σανταλλάρη. Τα οστά σου έχουν ταυτοποιηθεί με εξετάσεις DNA από την Κυπριακή Διερευνητική Επιτροπή Αγνοουμένων μετά την εκταφή τους από τους μαζικούς τάφους στη Μαράθα… Ο μαζικός τάφος στην Αλόα δεν έχει ακόμα σκαφτεί έτσι οι κηδείες αυτές θα συνεχίζουν για πολλά χρόνια ακόμα…
Στις 20 Δεκεμβρίου 2018, θάβουμε συνολικά 15 Τουρκοκύπριους, συμπεριλαμβανομένης εσένα και των αδελφών σου – όλοι σκοτώθηκαν στην ίδια σφαγή στη Μαράθα… Έγιναν εκταφές σε τρείς διαφορετικούς τόπου ταφής όπου η ΔΕΑ βρήκε τα οστά 89 «αγνοουμένων» ατόμων. Είσαι στην τέταρτη ομάδα που θάβουμε μετά από τις εξετάσεις DNA… Η πρώτη ομάδα τεσσάρων Τουρκοκυπρίων τάφηκαν τον Αύγουστο του 2017 και άλλα 6 άτομα το Δεκέμβριο του 2017. Φέτος τον Σεπτέμβριο είχαμε θάψει ακόμα 12 «αγνοουμένους» σε αυτό το νεκροταφείο…
Τώρα σε αυτή την τέταρτη κηδεία στη Μαράθα, καθώς τα 15 μικρά φέρετρα είναι τοποθετημένα στη σειρά στην αυλή του τζαμιού, σε αποχαιρετούμε με τα δάκρυα μας…
Γίνεσαι δάκρυ και κυλάς στα μάγουλα μας…
Κλαίμε για τις μέρες που δεν έχεις ζήσει ποτέ…
Κλαίμε για τη θάλασσα που ποτέ δεν είδες…
Κλαίμε για τα αστέρια που ποτέ δεν μπορούσες να κοιτάξεις…
Κλαίμε διότι δεν μπορούσες να τρέξεις με χαρά από το σχολείο στο σπίτι σου, έχοντας μάθει πως να διαβάζεις και να γράφεις…
Κλαίμε διότι ποτέ δεν σου επέτρεψαν να μεγαλώσεις…
Και καταριόμαστε εκείνους που έχουν σκοτώσει ένα τόσο νεαρό παιδί όπως εσένα…
Για πολλά χρόνια τώρα, αγωνιζόμαστε έτσι ώστε να μην διαπράττονται τέτοια εγκλήματα σε αυτό τον νησί – γράφουμε, κάνουμε δραστηριότητες, προσπαθούμε να κάνουμε ότι είναι δυνατό για την ειρήνη…
Θα συνεχίσουμε να το κάνουμε αυτό…
Διότι η μόνη διέξοδος για όλους μας είναι η ειρήνη, όχι η ένταση…
Θα ήθελα πολύ να σε αγκαλιάσω αγαπητή μου Sheniz, σε αυτό το νησί όπου δεν υπάρχει ειρήνη και που είμαστε αναγκασμένοι να ζούμε υπό συνθήκες κατάπαυσης του πυρός…
Θα ήθελα πολύ να κρατήσω το χέρι σου και να σου δείξω πόσο όμορφη επίσης μπορεί να είναι η γη μας…
Αντιμετώπισες το πιο φρικτό πρόσωπο των ανθρώπων – αντιμετώπισες τη σφαγή από τους φασίστες και η ζωή σου τερματίστηκε.
Όσοι από εμάς απομείναμε ακόμα αγωνιζόμαστε για ένα καλύτερο νησί και για ένα καλύτερο κόσμο με αυτή τη θλίψη μέσα μας…
Έτσι ώστε να μην χρειαστεί τα άλλα παιδιά να περάσουν αυτά που πέρασες εσύ…
Πάντοτε θα σε κουβαλώ στην καρδιά μου αγαπητή μου Sheniz, πάντοτε στη ψυχή μου, πάντοτε δίπλα μου…
Ποτέ δεν θα σε ξεχάσω – αυτοί που ζουν σε αυτό το νησί πιστεύω ότι σου χρωστάνε τουλάχιστον αυτό…
Εσύ, μικρό μας κορίτσι, μικρή μας πεταλούδα, μικρό μας μωρό που ποτέ δεν έζησες τη ζωή σου…
Εσύ, όμορφο μαργαριτάρι που έχουμε χάσει…
Εσύ, η πιο αγνή και καθαρή μορφή της ανθρωπότητας που είχε να αντιμετωπίσει το χειρότερο πρόσωπο της ανθρωπότητας, παιδί μας…
Sheniz μας….
Πολλές Sheniz σαν εσένα…

Photos: Οι 15 Τουρκοκύπριοι που δολοφονήθηκαν στη Μαράθα από την ΕΟΚΑ Β, στων οποίων την κηδεία παρευρεθήκαμε στις 20 Δεκεμβρίου 2018
and Η 4χρονη Sheniz Arif που δολοφονήθηκε από την ΕΟΚΑ Β…

(*) Article published in the POLITIS newspaper in Greek on the 6th of January 2019, Sunday. A similar article was published in Turkish in the YENİDÜZEN newspaper on my pages entitled "Cyprus: The Untold Stories" on the 19th of December 2018 and the link to the article in Turkish is:

http://www.yeniduzen.com/sevgili-seniz-13380yy.htm

Sunday, December 23, 2018

The sad story of Osman Mustafa…

The sad story of Osman Mustafa…

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Tel: 99 966518

Yesterday, the 27th of November 2018 Tuesday was a very sad day… We were at the funeral of "missing" Osman Mustafa – the 26-year-old patient at the Athalassa Psychiatric Hospital in 1974 who had been killed during the bombing of the Turkish war planes on the 20th of July 1974. The remains of the patients killed during the bombing were buried in different mass graves… Osman Mustafa was one whose remains were identified – those who have been identified with DNA tests so far includes six Greek Cypriots and one Turkish Cypriot – Osman Mustafa.
Exhumations were done by the teams of the Humanitarian Affairs Commissioner and Xenophon Kallis with an experience of 30 years for working on "missing persons" was in charge of the exhumations… 32 persons were killed in the bombing and three of those were Turkish Cypriot patients of the hospital…
Osman Mustafa was from Avdimou village and was 26 years old when he died in the bombing. He was never put on the official "Missing Persons List" or "Known Dead List" or the "Martyrs' List".
In his pocket were some plastic medicine capsules – he loved collecting things… He liked to collect the crown caps of cola bottles and put them in his pocket – he liked the tingly noise they made in his pocket.
He would go to his auntie's house who was a seamstress to collect the left-over thread rolls – he would put them on a string and hang them around his neck…
He had fallen ill at the age of three, but the doctors did not diagnose what he had…
Years later, we would find out what he actually had: He had a condition called "Craniosynostosis" or "Pfieffer syndrome" where the parts of the skull called "suture" merges too early and this creates problems… We would see that only after his remains were found and laid out on a table in the laboratory of the Humanitarian Affairs Commissary – it would have been sufficient for a doctor to take the x-ray of his head when he had fallen ill to put a diagnosis, but this was not done in those days… If the doctors had done that, he would be diagnosed and treated… Since there was no real diagnosis and no real treatment, Osman suffered throughout his life…
The date of the funeral was 27th of November 2018 – such a coincidence since exactly a year ago on the same day, 27th of November 2017, I had met Osman's sisters Ozay Sert, Zaliha and Fatma and had crossed the Agios Dometios checkpoint with my car. I had taken them to the Cyprus Neurology and Genetics Institute to give samples of DNA – we would meet Mr. Kariolou and he would draw the family tree, taking DNA samples from the three sisters. Incidentally Ozay was going to Australia in a few days to visit their brother Salih – Dr. Kariolou would show her how to take DNA sample from inside the cheek of her brother and she would do that when in Australia. When she would come back, she would give these samples to me to give to the Institute.
When the exhumations were being carried out in the bomb craters where the remains of those killed at the Athalassa Psychiatric Hospital had been buried, I had begun to search for the relatives of the three Turkish Cypriots buried there to give DNA… This way, when their remains were found, they would not remain lonely in a corner of a lab but would be taken by their families to be buried properly…
The issue of those Turkish Cypriots and Greek Cypriots killed at the Athalassa Psychiatric Hospital and buried in mass graves was a scandal – I had written about this years ago - yes, it was wartime, yes, the war planes had no reason to bomb a hospital… And yes, civilians – patients at the hospital, as well as a male nurse and a soldier were killed during that bombing – this was against the international rules of war – you do not bomb hospitals, you do not kill civilians… When it comes to hospitals, both sides have terribly failed: In 1963, some Greek Cypriots working at the Nicosia General Hospital had killed some Turkish Cypriot patients and a male nurse – some of those killed in the hospital are still "missing" – again in 1974, some Greek Cypriots "disappeared" from some Turkish Cypriot hospitals and they are still "missing"… Both sides have flunked the "index" of humanity on this land – both sides have gone against the international rules and law by (for whatever reason) making "missing" civilian patients in hospitals on both sides…
If we look at the Athalassa bombing, what came after would build up another scandal on top of it: They were buried and then, forgotten. Nobody bothered to do exhumations for more than four decades there… Xenophon Kallis had written letters to various ministries in order to protect the site of the burials, for the burial sites to be marked and not disturbed with any construction or anything… But who would listen to him, really? Since those killed at the Athalassa Psychiatric Hospital were not included on the official list of the "missing persons", the Cyprus Missing Persons' would not do any work on that. Both the Greek Cypriot and the Turkish Cypriot officials had not put their names on the list of the missing!
They remained where they were until the time of the Humanitarian Affairs Commissioner Photis Photiou, who, together with his consultant Xenophon Kallis, decided to do exhumations there… This was the first meaningful step after so many years… So the exhumations would begin and some remains would be found and would be sent for DNA tests for identification and remains would begin to be returned to their relatives for proper funerals…
When after the DNA tests it became clear that one of those whose remains were found was Osman Mustafa, we went together with Ozay Sert and her brother Ahmet Soyuarap to the laboratory of the Humanitarian Affairs Commissioner. Kallis, together with an archaeologist who had taken part in the exhumations would show photos and explain to the family how they had carried out the digging in the mass graves. And then we had gone to a room where the remains of Osman Mustafa were laid out on a table… He was laying there, waiting for his brother and sister to take him and bury him next to his mother…
On another table, there was a framed photograph of Osman with his mother Meryem… This was the only photo we had of him… There were flowers on the table, a Quran (Holy Book of the Moslems) and his shoes that he was wearing when they had found him in the mass grave… And also, those medicine capsules that he collected and had put in his pocket…
Before we left the laboratory, the family of Osman had decided that they would bury him on the 27th of November 2018… Preparations would be done according to that date.
The Humanitarian Affairs Commissioner would write a letter to UNFICYP informing them that the coffin containing the remains of Osman Mustafa would pass through the Ledra Palace checkpoint and his relatives would take him to bury him at Agios Epiktitos Turkish Cypriot cemetery.
As the date of the funeral approached, the family also wrote letters to the civilian and military authorities, informing them that UNFICYP already sent a letter to the Turkish Cypriot authorities, informing them of the funeral. The relatives wanted a smooth passage of the coffin on that day from the checkpoint.
Why this fuss? Because this is Cyprus and in Cyprus you do not know at any moment what might happen, who might decide what, who might try to create a problem just for the sake of creating problems…
In the end, things went smoothly: We took the coffin from one Greek Cypriot funeral car and put it in the Turkish Cypriot funeral car and passed the checkpoint without problems. On the coffin was a wreath with flowers, sent by the Humanitarian Affairs Commissioner.
I sat next to Ozay Sert and she drove, following the funeral car… We went to Agios Epiktitos. The family gathered in the yard of the mosque and villagers came to pay their respects.
Not a single Turkish Cypriot official came to the funeral. They did not even bother send a bunch of flowers for Osman Mustafa's funeral.
A young man of 26 had died in bombing in the war, was buried in a mass grave…
No Turkish Cypriot official bothered to put him on the official "List of Missing Persons".
No Turkish Cypriot official bothered to put him on the official "List of Martyrs".
No Turkish Cypriot official bothered to help the family on these issues.
The relatives wanted to bury him in the "Martyrs' Cemetery" in Agios Epiktitos. But since Osman was not on the "official list of martyrs" this proved to be impossible.
In the yard of the mosque we stood together: we the ordinary citizens, the ones who "fry our own liver in our own fat", the losers, the ones who suffer… No politicians, no officials, just us… Those who pay for the conflict created by others… Those who became refugees, those who buried loved ones because of that conflict…
Then we went to the cemetery and we buried him next to his mother Meryem and his father Mustafa Ali Arap…
The grave was ready: A rich, dark brown soil, waiting to swallow up another human being… The Hodja made his prayers and all together we buried him… I took the shovel and put three shovels of that dark, rich, brown soil on his coffin… On his coffin they put branches of myrtle, lots of branches of myrtle… Then when the grave was covered with soil, on top they put more branches of myrtle and the wreaths and flowers of ordinary people on top…
On the headstone of his grave, they wrote his name: Osman Soyuarap…
His short life's journey had ended here, finally…
Ozay Sert was crying and crying and crying, saying, "Mother, look! Your son is here!"
One day she had asked her mother why she was wearing black all the time…
"My insides are all black, let my outside be the same colour as well" her mother would tell her… Throughout her life she had cried for her beloved son Osman… She had lost another son, Ibrahim, who had fallen ill and had died at the age of 21…
"My mother would cry all the time, 'I have another son, there was bombing, did he die? Did they kill him? In what sort of death did he die?' she would say all the time…"
Now, Meryem Soyuarap, Osman Soyuarap and Mustafa Soyuarap's graves are all together, side by side at the Agios Epiktitos Cemetery.
My thanks go to Mr. Photis Photiou and Mr. Xenophon Kallis, the archaeologists who carried out the exhumations at the mass graves and all those involved who helped. I also extend my thanks for all the Turkish Cypriot officials and friends who helped for the smooth passage of the coffin from the checkpoint… My special thanks go to Unal Findik, a good friend who helped me to find the family of Osman Mustafa.
Rest in peace dear Osman Mustafa… Just as your sister Ozay Sert had told me a year ago that she wanted to bury you next to your mother, you have been buried next to her… Now you are not in a mass grave – you have been taken out of the mass grave near the morgue of the Nicosia General Hospital and taken here… You met your mother and father and your family… Now, even those of your relatives who never met you would know about your dramatic story and would learn about you…
Maybe one day we will be able to create a humanitarian system on this island where human life would have value… Maybe one day mothers won't cry for their sons who had been killed in the war because one day the curse called war would never come to Cyprus again and one day it will be wiped out of this earth…
Rest in peace dear Osman Mustafa… I never met you, but I know so many details about your life, I know your sisters and your brother, I know stories of your father and mother and your village Avdimou… All of these I have written down so that no one will forget you and so they will learn something about the absurdity that we are forced to live in, the lack of humanity, the lack of love and respect, the lack of all good things that we had in an old Cyprus…
Your little coffin teaches us all of this and more…

29.11.2018

Photo: Burying Osman Mustafa at Agios Epiktitos cemetery...

(*) Article published in the POLITIS newspaper on the 9th of December 2018, Sunday. Two similar article was published in Turkish in YENİDÜZEN newspaper on my pages entitled "Cyprus: The Untold Stories" on the 28th and 29th of November 2018 and here are the links:

http://www.yeniduzen.com/bir-demet-cicek-bile-gondermediler-1-13290yy.htm

http://www.yeniduzen.com/bir-demet-cicek-bile-gondermediler-2-13295yy.htm